ATW.nl Test: DAF FAD CF85.380: GRENSGEVAL

Geen alwielaandrijving

In het Nederlandse bouwvervoer spelen de alwielaangedreven trucks een belangrijke rol, met de nadruk op de vierassers. De Nederlandse bouwvervoerder zweert erbij, en de gevestigde truckmerken in deze sector GINAF, Terberg, MAN en Mercedes-Benz zullen hem niet op andere gedachten proberen te brengen. Het tegenovergestelde geldt voor de merken die geen alwielaangedreven vierassers in huis hebben. Zij doen voortdurend pogingen de markt ervan te overtuigen dat je met hun voertuigen bijna net zo veel kunt doen als met een volwaardige alwielaangedreven truck. Maar zodra je in een echte zandput terechtkomt, met een nogal losse bodemstructuur, of in het listige z.g. klapzand, is het waarschijnlijk met een 8x4 snel gedaan. In klapzand, dat vrijwel geen draagkracht heeft, krijgt zelfs een alwielaangedreven truck het al erg moeilijk. In een zandput met een losse bodemstructuur zal een alwielaangedreven truck er geen moeite mee hebben om buiten het bandenspoor in beweging te blijven. Er is altijd wel een as,die nog ergens wat tractie heeft, en die sleept de rest er wel doorheen. Met een 8x4 blijf je in dat terrein eigenlijk alleen maar moeiteloos in beweging als je nauwkeurig in het spoor blijft, en je niet laat verleiden tot het zoeken van een weg buiten dat spoor. Want dat is vragen om moeilijkheden. In zo’n geval moeten de aangedreven achterwielen de niet-aangedreven voorwielen door een muur van zand drukken, en dat is vaak net te veel. De aangedreven wielen verliezen hun grip, slippen door en de truck loopt vast. Kortom,wil je met een truck,waarvan alleen de achterwielen aangedreven zijn, het terrein in, dan is het vooral een kwestie van goed kijken: hoe ziet de ondergrond eruit, kan ik hier probleemloos rijden, of moet ik rekening houden met zachte plekken die me kunnen nekken? Alleen die overweging geeft al aan dat een truck met alleen achterwielaandrijving niet dezelfde titaan in het terrein is als een truck met aandrijving op alle wielen. Voor het pure terreinwerk is het 8x4 concept dan ook niet het meest geschikte concept, tenzij je de hele dag kunt meedraaien in een soort gemengd dubbel met enkele alwielaangedreven trucks, die een strak parcours voor je in stand houden. In dat geval gaat het wel goed. Voor die vormen van vervoer, waarbij een flink deel van de dagelijkse kilometers op de weg worden afgelegd en het restant in terrein dat niet al te moeizaam is, is deze DAF CF85.460 FAD 8x4 dan ook een comfortabele en praktische auto, je kunt er als chauffeur uitstekend mee uit de voeten. Hij brengt je precies waar je wezen wilt en heeft met een GVW van 37 ton nog een redelijk laadvermogen ook. Het maximale treingewicht bedraagt 50 ton, wat betekent dat er 13 ton over is voor een eventuele aanhanger. Die zou de auto zonder problemen aankunnen. Met een motorvermogen van 460 PK (340 kW) en een koppel van 2300 Nm heb je genoeg in huis om bijvoorbeeld als trekkend voertuig in een wegenbouwcombinatie te functioneren.

Voorzichtig

Rijden in het terrein met een 8x4 is dus een verhaal apart, in die zin dat niet de kwaliteiten van de auto, maar die van de chauffeur bepalen wat de mogelijkheden met zo’n configuratie off-road zijn. Voorwaarde is in elk geval, zoals hiervoor al aangegeven, dat er al een spoor gereden moet zijn. Moet je helemaal van voren af aan beginnen in het terrein, dan wordt het met een 8x4 lastig. Alleen met een echte virtuoos achter het stuur, die exact weet wat hij doet en elke situatie foutloos inschat, gaat het dan goed. Reageer je iets te laat met het stuur en loop je met de niet aangedreven voorwielen in de rand van het spoor, dan kan dat al funest zijn: de auto rijdt zich vast, en is alleen met het nodige vingertoppengevoel of met externe hulp weer vlot te krijgen. In beide gevallen kost het tijd. Maar in een gemengde voertuigstroom, bestaande uit enkele vierassers met alwielaandrijving, die zorgen voor een goed berijdbaar spoor, kun je met een 8x4 in terrein waar het zand een redelijke draagkracht heeft, ongeveer dezelfde prestaties leveren als met een vierassige alwielaangedreven kipper. Zonder in de problemen te raken draai je daar je rondjes door vrij diepe sporen, met alleen de dwarssperren in het dubbel aangedreven tandemstel ingeschakeld om tractieverlies bij één van de aangedreven wielen te voorkomen. De conclusie van een dagje avonturieren met een 8x4 kipper ligt dan ook voor de hand: onder normale omstandigheden heb je er ruim voldoende aan, hij doet exact wat je wilt dat hij doet. Maar in het terrein moet hij met het nodige vakmanschap en inzicht aangestuurd worden. Eén van de problemen is bijvoorbeeld dat de luchtketels en de accubak vrij snel in contact komen met de zijkant van het spoor, en dat kan genoeg zijn om de auto te laten zweven. Heb je als vervoerder chauffeurs in dienst die weten waar ze op moeten letten, dan is een 8x4 een voordelig alternatief voor een 8x8.

De techniek

De FAD CF85.460 maakt deel uit van het DAF CF-programma multi-assers, dat mei vorig jaar in productie werd genomen. Het motorenprogramma werd bij die gelegenheid naar boven afgerond met de komst van de 375 kW (510PK) sterke 12,6 litermotor voor de 6x4 en 8x4 uitvoeringen van de CF85. Onze testauto was uitgerust met een wat minder potente motor. Hij moest het doen met exact 340 kW(462 PK). Bij dat vermogen behoort een koppel van 2300 Nm, en daar kun je toch veel mee doen in de praktijk. Deze motor voldoet aan de Euro 5 emissienormen. Wil je nog een stapje verder gaan, dan is hij door uitbreiding van de uitlaat met een extra roetfilter op het EEV niveau te brengen, zoals bij onze testauto. Daarmee voldoet hij aan alle denkbare milieueisen, en is hem dus nergens de toegang te ontzeggen. De 8x4 chassis hebben een tandemophanging met acht stangen. Deze constructie combineert, volgens DAF, een hoog rolcentrum met een maximale stabiliteit, ook zonder stabilisatorstang. Daardoor blijft het voertuiggewicht laag. Bovendien biedt de ophanging met acht stangen een grote pendelweg, een maximale tractie en een grote veiligheid. Om met name bij de vierassers het gewicht optimaal over de voorassen te verdelen en overbelasting van één van de assen tegen te gaan, heeft DAF voor de nieuwe CF 8x2 FAC en CF 8x4 FAD de afstand tussen de beide voorassen vergroot van 170 naar 205 cm. Daarmee werd ook ruimte gecreëerd om de demper tussen de voorwielen te monteren, zodat de opbouw zo dicht mogelijk tegen de achterwand van de cabine kan worden gezet. Verder werd een mechanische aslastcompensatie voor de voorassen ontwikkeld, die de asdruk gelijkmatig verdeelt over de beide assen. Een FUP, of onderrijbescherming aan de voorkant, wordt zo hoog mogelijk geplaatst om een zo groot mogelijke oploophoek te krijgen. Onder de radiateur is een extra beschermingsplaat te plaatsen. Verder hebben de 8x4 chassis standaard een langs- en dwarssper. Alle 8x4 chassis zijn redelijk conventioneel geremd, in die zin dat ze achter nog steeds met trommelremmen zijn uitgerust. Naafreductieassen van het type HR 1355 T worden uiteraard standaard gemonteerd, met een totale eindoverbrenging van 4,05:1.

Gerobotiseerde Transmissie

Als versnellingsbak gebruikt DAF een 12-gangs gerobotiseerde ZF AS-Tronic, voorzien van een software die het schakelprogramma op commando aanpast aan het terreinrijden. De bak heeft een overbrengingsverhouding van 12.33:1 voor de eerste versnelling tot een overdrive van 0,78:1 voor de hoogste. De bak kiest uiteraard zelf zijn wegrijversnelling. Bij een totaalgewicht van 37 ton rij je probleemloos weg in de tweede versnelling en sla je de derde over. Pas daarna heb je elke versnelling nodig om de motor mooi in het zuinige toerengebied te houden. Dat zuinige gebied is vrij breed, het loopt van 1000 tot zo’n 1400 toeren, en daarmee vrijwel parallel aan het gebied waar de motor zijn hoogste koppel heeft. Normaal gesproken rij je deze versnellingsbak in de automatische stand. Hij is goed in staat om zelf de juiste keuzes te maken. Alleen in het terrein mist hij het vermogen om vooruit te kijken en te anticiperen. In die situatie is het soms handig om van de automatische naar de manuele modus te schakelen met behulp van de hendel op de stuurkolom, om op die manier onnodig automatisch schakelen te voorkomen. De off-road schakelmodus kies je met behulp van een wipschakelaar op het dashboard. Schakel je deze modus in, dan worden de versnellingen wat meer uitgereden en heeft de bak minder snel de behoefte om op te schakelen. Een echte jutterfunctie, soms handig bij off-road rijden, heeft deze versnellingsbak nog niet, hoewel je het aardig kunt simuleren met de schakelhendel op de stuurkolom. Op de weg levert deze auto al evenmin problemen op. Je draait op een plezierige manier je rondjes in een cabine die een uitstekend comfort combineert met een goed zicht in alle richtingen en met een gemakkelijke bedienbaarheid van de pedalen, het stuur en de versnellingshendel. Het is een kwestie van even een uurtje wennen en je rijdt er vervolgens mee alsof je nooit iets anders dan het stuur van deze DAF in handen hebt gehad. De zo’n twee jaar geleden vernieuwde CF-cabine kreeg, door een uitgestulpte achterwand te gebruiken, een met 14 cm toegenomen inwendige lengte, wat een royaal gevoel van ruimte oplevert. Daarnaast biedt de cabine veel bergruimte op logische plaatsen, zodat je als chauffeur al je spullen goed kwijt kunt. Op het instrumentenpaneel van de DAF CF85 zijn de oude analoge instrumenten vervangen door een centraal informatiedisplay waarop de belangrijkste gegevens worden getoond. De instrumenten zijn geplaatst in een aan de bovenkant halfrond uitgevoerd instrumentenpaneel, dat precies in de bovenste helft van het stuurwiel past. Doordat de vorm van het stuurwiel en het dashboard op elkaar zijn afgestemd, is het zicht van de chauffeur op de instrumenten een stuk beter.

Samenvattend

Bij DAF zijn ze heel goed in staat om de kwaliteiten van een truck terug te brengen tot het meest wezenlijke. Deze CF85 voor het bouwvervoer is er een mooi voorbeeld van. Conceptueel is er niets mismee, aan alles is gedacht. Met de 460 PK sterke motor heeft hij voldoende in huis om goed te kunnen presteren. Een heel belangrijk aspect is de inrichting van en de ruimte in de cabine, die de meeste chauffeurs enorm zal aanspreken, door de extra binnenlengte. Voor de rest is deze 8x4 een grensgeval wat betreft zijn offroad capaciteiten, zoals elke 8x4 dat is: het is goed je te realiseren wat je er wel en niet mee kunt doen.

Testrapport informatie:

Geen alwielaandrijving

Voorzichtig

De techniek

Gerobotiseerde Transmissie

Samenvattend